8 Reacties op “Kleenex, nu met extra touch”

1. Tich zegt:
   April 27th, 2009 at 10:22

   In de oertijd – toen iedereen biologisch at en voldoende beweging kreeg, maar zelden ouder werd dan 30 – was 40% van het landoppervlak met bos bedekt, 5,3 miljard hectare (hier). Maar de mens begon zich te ontwikkelen, en niet zelden moesten de bossen dat ontgelden. Nu, duizenden jaren later is nog zo’n vier miljard hectare over van die oorspronkelijke hoeveelheid, 30% van het landoppervlak is bedekt met bos. Natuurlijk, er staat een andere generatie bomen, maar netto zijn we maar een kwart van het oorspronkelijke areaal kwijtgeraakt: driekwart staat er nog.
   Vindt U dat veel of vindt U dat weinig? De meeste mensen kennen deze cijfers waarschijnlijk niet, ze zijn geimpregneerd met de boodschap dat het heel heel slecht gaat met de bossen van de wereld – met name in de tropen – en vooral dat De Onverzadigbare Mens aan die teloorgang schuldig is. Dat schuldgevoel is evenwel makkelijker terug te voeren op de zondeval dan op de feiten zelf want het gaat helemaal niet slecht met de bossen.

2. Tich zegt:
   April 27th, 2009 at 12:28

   In de Tropen gaat alles snel. In februari 2009 trok de New York Times de aandacht met de mededeling dat het tropisch bos 5 maal zo snel teruggroeit als het wordt gekapt. Dat is zeer aanzienlijk, temeer omdat allerlei onheilsberichten over de teloorgang van de bossen dit fenomeen compleet negeren.
   Het is allemaal terug te voeren op een publicatie van de FAO. Die constateerde in 2005 dat er in de laatste 10 jaar van de vorige eeuw in totaal 152 miljoen hectare (ongeveer een halve hectare per seconde dus ) was gekapt (in de Tropen).
   Maar in diezelfde tien jaar, zo meldt de FAO groeide er maar liefst 850 miljoen hectare ‘secondary forest’ terug, dat is meer dan 5 maal zo veel. Men spreekt van een dramatische toename van deze bossen.
   In een andere FAO publicatie valt te lezen dat bij de cijfers over de boskap in de Amazone (waar jaarlijks 3 miljoen hectare bos zou verdwijnen) geen rekening wordt gehouden met deze teruggroei. Het verlies aan bos in Brazilië zo meent de FAO wordt daardoor overschat.
   De gemiddelde boslim reageert op dat verhaal met dédain, hij of zij ‘weet’ namelijk dat het bij deze secundaire bossen om productiebossen gaat, monotone rijen aanplant, commercieel en dus inferieur, zeker vanuit het oogpunt van de biodiversiteit.
   Maar dat is dus niet waar. ‘Secondary forests’ zijn geen productiebossen, dat is een andere categorie in de FAO classificatie. De ‘secondary forests’ zijn het resultaat van natuurlijke teruggroei.
   Niet op alle gebieden waar de bomen worden neergehaald verschijnt automatisch landbouw of stedebouw, er zijn blijkbaar nogal wat gebieden waar de bomen weer terug kunnen groeien. En er zijn blijkbaar ook nogal wat gebieden waar boeren hun zieltogende lapje grond verruilen voor een hopelijk kansrijker bestaan in de grote stad. Hun lapje grond zal daardoor verwilderen, en dat betekent: bos worden. De schaal waarop dit alles gebeurt is blijkbaar van dien aard dat bosdeskundigen recent hun vrees uitspraken dat de economische recessie zou leiden tot een terugkeer naar het platteland….dat zou negatief op het nieuwe bos kunnen uitwerken. In de New York Times wordt ook gemeld dat in Latijns Amerika en Azië de geboortecijfers drastisch zijn gedaald, hetgeen ook nogal tot wat extra ruimte voor het bos heeft geleid. Het gaat totaal om een aanzienlijke hoeveelheid, 850 miljoen hectare is bijna net zo veel als de Verenigde Staten.

3. Hannes Couvreur zegt:
   April 29th, 2009 at 10:14

   Dag Tich,

   Dank je voor je uitgebreide reactie. Heel wat cijfers ook die ik niet kende. Kun je me wat meer vertellen over jouw verhaal, hoe jij bij de problematiek betrokken bent?

   mvg,

   Hannes

4. Hannes zegt:
   May 4th, 2009 at 18:11

   Dag Tich,

   ziehier een reactie van de bos-expert van Greenpeace België:

   “In tegenstelling tot wat de blogger in zijn antwoord op Hannes’ bericht zegt, stellen wij ‘boslims’ (ik vermoed toch dat hij hiermee de milieubeweging bedoelt) secundaire bossen helemaal niet gelijk met productiebossen; hij haalt daarvoor terecht de FAO-definities aan. Het klopt ook dat zij op termijn een belangrijke waarde kunnen hebben op vlak van biodiversiteit; het gaat inderdaad om ‘natuurlijk’ bos dat niet over dezelfde kam mag worden geschoren als plantages.

   Dat betekent echter niet dat wij geen bedenkingen hebben bij de benadering van de FAO. De FAO gebruikt een netto-benadering in haar statistieken (zoals ook de blogger dat doet in zijn eerste reactie), dat wil zeggen dat zij zowel aanplantingen als secundaire bossen meetellen, waardoor de exacte cijfers over ontbossing verdoezeld worden. Plantages op recent ontboste terreinen worden door de FAO dus wel meegerekend als ‘forest cover’. Noch plantages, noch secundaire bossen kunnen echter het verlies aan primair bos volledig compenseren. Een deel van de biodiversiteit gaat onherroepelijk verloren, net als de ‘habitat’ van inheemse volkeren (350 miljoen mensen – cijfers FAO) en een belangrijke bron voor lokale gemeensschappen om te voorzien in hun levensonderhoud (in totaal zijn in ontwikkelingslanden ca. 1,2 miljard mensen in deze situatie volgens de Wereldbank). De FAO constateerde in 2007 ook dat ‘de ontbossing jaarlijks voortschrijdt aan het alarmerende tempo van 13 miljoen hectare per jaar’. Dat is meer dan vier keer de oppervlakte van België. Vindt u dat veel of vindt u dat weinig? Zelfs het netto cijfer (dus los van de kwaliteit van de meegerekende ‘bossen’ – en dan doel ik hier vooral op plantages) is nog redelijk indrukwekkend: 8 miljoen hectare per jaar, dus 220 km³ per dag… Wij hebben echter nog een andere zeer goede reden om te kiezen voor een ‘bruto’ benadering.

   Het sleutelaspect m.b.t. secundaire bossen is immers de factor tijd. Een regenererend bos doet er tientallen tot honderden jaren over om dezelfde hoeveelheid koolstof op te slaan als een primair bos. Het gaat evenmin op te stellen dat deze koolstof bewaard blijft in hout en houtproducten: zelfs in het geval van meubels wordt slechts een klein deel van de biomassa van een boom permanent opgeslagen; al de rest komt in de atmosfeer terecht in de vorm van broeikasgassen. Het kan 80 – 200 jaar duren vooraleer de biomassa van bossen zich herstelt na het rooien van een primair bos. Zoveel tijd hebben we helaas niet: bijna 20% van de uitstoot van broeikasgassen is afkomstig van ontbossing en vooral de tropische oerbossen spelen dus een zeer grote rol als ‘carbon sinks’ in de strijd tegen de opwarming van de aarde. Dit aspect maakt, onder de noemer REDD (Reduction of Emissions from Deforestation and Degradation), dan ook integraal deel uit van de onderhandelingen over een nieuw klimaatakkoord dat men eind dit jaar in Kopenhagen hoopt te kunnen afronden. Doelstelling: emissies van broeikasgassen laten pieken tegen 2015 en daarna pijlsnel laten dalen om zo dicht mogelijk bij 0 uit te komen tegen het midden van de eeuw. Dankzij de bijeenkomst van de klimaatwetenschappers (IPCC) in maart dit jaar weten we nu dat zelfs een temperatuurstijging van 1,5 °C onomkeerbare gevolgen kan hebben. Een reden temeer dus om primaire bossen te beschermen tegen allerlei vormen van destructieve ontginning.

   Tot slot nog een tip: ik heb het geciteerde artikel in de NY Times niet gelezen, maar het is doorgaans geen goed idee je te laten leiden door wat kranten schrijven over wetenschappelijke publicaties. Cijfers worden al te vaak uit de context gehaald en fout geïnterpreteerd.”

5. Tich zegt:
   May 8th, 2009 at 11:24

   amai :)nu heb ik toch eens hard gelachen met de tip: je geeft toe van het artikel niet gelezen te hebben maar toch weet je zeker dat het niet correct was wat daar in stond en over cijfers uit de context halen kan Greenpeace anders wel meespreken! Eens de waslijst van foute cijfers zien dat Greenpeace door de jaren heen alreeds verspreidde? Hoe slechter de mensen denken dat het is hoe meer boekjes en tshirts er over de toonbank gaan.
   Voor de rest ga je eigenlijk niet echt in op mn bericht.
   Herinner je de zure regen nog? Die ging ook in een mum van tijd alle bossen vernietigen. De milleniumbug ging een ramp worden. Mensen bang maken brengt veel geld op, he. Sommige milieurganisaties zijn de echte vetpotten van deze tijd, onderzoek waaruit blijkt dat het nog niet zo slecht gaat moet geweerd worden wegens bad for business.
   Wat het ipcc betreft: Prof. dr. ir. Arthur Rörsch, voormalig topman van het TNO en thans een van de belangrijkste klimaatsceptici in ons land en daarbuiten, heeft, mede na consultatie met tientallen wetenschappers in het internationale circuit, de belangrijkste omissies op een rijtje gezet.

   Ik citeer:

   1. Uit waarnemingen blijkt dat de CO2-concentratie sinds het begin van deze eeuw (met zo’n 5,5% procent), is toegenomen terwijl zich geen mondiale temperatuurstijging heeft voorgedaan. Er zijn zelfs aanwijzingen dat de temperatuur sinds 2006 is gaan dalen en dat deze daling zich gedurende het volgende decennium zal voortzetten.

   2. De hypothese dat toeneming van CO2 een temperatuurstijging kan veroorzaken is gebaseerd op modellen met specifieke veronderstellingen over de uitwerking van de fysische eigenschappen van CO2 van H2O om infrarood (warmte-)straling te absorberen in de atmosfeer. Deze modellen voorspellen een specifieke temperatuurstijging nabij de equator op ca. 10 km. hoogte. Deze stijging is niet waargenomen.

   3. De modellen hebben de stabilisatie van de temperatuur vanaf het begin van de 21ste eeuw niet voorzien, waardoor de aannamen over het veronderstelde CO2/temperatuur effect fundamenteel op de helling moeten.

   4. In genoemde modellen is een mogelijke invloed van variabiliteit van de zonne-activiteit sterk onderschat (hoewel deze op een geologische tijdschaal evident is). Het huidige gedrag van de zon wijst er echter op dat we een afkoelingsperiode tegemoet gaan in het volgende decennium. Het is zelfs niet uitgesloten dat deze afkoeling zich de komende 60-100 jaar zal voortzetten.

   5. De vraag waarom zich enige mondiale temperatuurstijging van zo’n 0,6 0C heeft voorgedaan aan het eind van de eerste helft van de 20ste eeuw is niet afdoende beantwoord. Onderzoek wijst er echter op dat deze stijging niet noodzakelijkerwijs boven de natuurlijke variabiliteit uitkomt.

   6. Er is geen verdere onderbouwing geleverd van de hypothese dat toename van CO2 de oppervlaktetemperatuur zou verhogen.

   Alle bovengenoemde elementen ontbreken dus in het iPCC-rapport. Conclusie: het IPCC-rapport schiet ernstig tekort om als basis van rationele politieke besluitvorming te kunnen dienen. Het negeert belangrijke nieuwe inzichten en actuele gegevens. Op geen enkel beleidsterrein zouden dergelijke tekortkomingen worden geaccepteerd. Helaas zijn dit soort praktijken op klimaatgebied eerder regel dan uitzondering.

   Het voordeel van deze discussie is dat we niet gek lang zullen moeten wachten om te zien wat er nu van de zaak is. Je kan zonder daadwerkelijke opwarming toch niet blijven de mensen bang maken.
   De industrie en de overheden zijn volwassen genoeg om te beseffen dat je vervuiling en de consequenties ervan serieus moet nemen : dank zij het aan banden leggen van de cfk’s is het met het gat in de ozonlaag toch ook beter geworden.
   Ik heb ook een tip voor jou! : lees ook eens iets anders dan jullie eigen publicaties! Dan zul je misshien een iets objectiever oordeel vellen.
   Als alle bomen even dik zijn zekers? :)

6. Tich zegt:
   May 11th, 2009 at 12:38

   Je hoeft mij niet te geloven hoor:
   http://www.fraserinstitute.org/commerce.web/product_files/CriticalTopicsInGlobalWarming.pdf

7. Tich zegt:
   May 15th, 2009 at 14:35

   1 – De zon schijnt gratis en de wind waait ook gratis
   Dat is waar, maar volgens die redenering zijn olie, gas en kolen ook gratis. Het kostte immers niets om ze in de grond te stoppen? Het omhoog pompen, raffineren en distribueren kost wel geld, en zonnecollectoren en windmolens zijn ook niet gratis. Alles bij elkaar opgeteld blijken zon- en windenergie helaas een stuk duurder dan olie en gas en kolen of uranium. Subsidies lossen wat dat betreft weinig op: U merkt de kosten wat minder rechtstreeks, maar de maatschappij als geheel wordt er wel een stukje armer van en uiteindelijk moet die rekening wel betaald worden.

   2 – Straks krijgen we malaria in Nederland!
   Door de klimaatverandering zou straks in Nederland wellicht malaria voor kunnen komen, zo vrezen sommigen. Maar dat is niks bijzonders: In 1970 verklaarde de Wereld Gezondheidsorganisatie Nederland officieel malariavrij. Malaria heeft niets met temperatuur te maken. Op de grens van de VS en Mexico zijn steden die aan de Mexicaanse kant wel en aan de Amerikaanse kant geen malaria hebben. Verklaring: rijkdom maakt hygiëne mogelijk. Wealthier is healthier. Het is dus zinloos om iets tegen opwarming te doen: laten we er voor zorgen dat men in malarialanden wat rijker wordt!

   3 – De mens mergelt de aarde uit
   In de oertijd werd de aarde nog niet uitgemergeld: alle olie en ijzer en andere grondstoffen zaten nog in de grond. Voor wie was dat eigenlijk goed? Voor de mensen? Voor de aarde zelf?(*) IJzer en olie kregen pas waarde op het moment dat iemand ontdekte dat je er iets nuttigs mee kan doen. Een grondstof is dus pas waardevol als de mens deze waardevol maakt.
   Vanuit die optiek mergelt de mens de aarde dus niet uit maar maakt deze juist steeds rijker en waardevoller. We halen er iets waardeloos uit en we maken daar iets waardevols van.
   Ja, ongetwijfeld zal ooit de olie een keer op zijn, maar is dat erg? Dankzij de milieubeweging weten we nu dat er voldoende alternatieven zijn om dat op te vangen.
   (*) Sommige mensen denken dat de aarde een echt wezen is – zij geloven soms ook in kabouters en elfen.

   4 – Het is nog nooit zo warm geweest
   Deze bewering is gebaseerd op de zogeheten hockeystickstudies. Daarvoor analyseerde men ondermeer de dikte van boomringen in de afgelopen duizend jaar. Klinkt ingewikkeld en dat is t ook: de studies zijn inmiddels geheel door de mand gevallen: de berekeningen kloppen niet en men vermoedt dat er sprake is van fraude. Inmiddels is duidelijk geworden dat in de VS 1934 een warmer jaar was dan 1998, dat Antarctica afkoelt, en de de temperatuur de laatste jaren een zeer lichte daling vertoont (terwijl de CO2-concentraties stijgen).
   Maar de gletschers smelten toch? Sommige doen dat inderdaad, in de Alpen bijvoorbeeld, en bij dat smelten komen boomstronken bloot. Daar stonden vroeger dus bomen. Het was er ten tijde van de Romeinen waarschijnlijk warmer dan nu. En zo zijn er meer periodes in de geschiedenis gevonden die relatief warm waren. Het is interessant dat die periodes eigenlijk altijd samen vielen met welvaart en bloei van de cultuur.

   5 – Ons voedsel wordt steeds minder betrouwbaar
   Als dat zo is, waarom eist U dan Uw belastinggeld niet terug want de overheid besteedt vermogens aan het opspeuren van de allerminiemste vervuiling van Uw voedsel. Deskundigen zeggen echter dat nergens zulk schoon voedsel wordt gemaakt als in de industrie en dat veel mensen vooral thuis op een smerig met hun voedsel om gaan. Feit is dat we het beste voedsel van alle tijden hebben.
   De natuur maakt overigens veel meer zogenaamde kankerverwekkende stoffen dan de industrie. Maar ook die doen er niet toe. Biologisch eten voegt niets toe aan Uw gezondheid, zelfs de Consumentenbond vindt dat nu ook. Na decennia peperduur voedingsonderzoek is men eigenlijk nog steeds niet verder dan het advies: eet niet te veel, het doet er niet zoveel toe wat, als je maar voor wat afwisseling zorgt.

   6 – Duurzaam
   Een geheel uitgeholde modekreet. Plastic gaat heel lang mee en is dus uiterst duurzaam. Toch schijnt het niet goed te zijn. Ouderwetse verf gaat veel langer mee dan de moderne oplosmiddelvrije verf, en is dus veel duurzamer, maar toch moeten we die niet meer gebruiken. Het is dus niet te volgen.
   Oorspronkelijk bedoelde men met ‘duurzaam’: zo met de aarde om gaan dat ook toekomstige generaties er nog goed gebruik van kunnen maken. Maar ook dat is een open deur want dat is precies waar iedereen die kinderen heeft zijn leven lang mee bezig is. Een politicus gebruikt het woord ‘duurzaam’ vooral om zijn goedgelovige publiek in te palmen, vergelijkbaar met een oplichter die een paar witte schoenen aantrekt.

   7 – De temperatuur op de pool stijgt steeds sneller
   Ja wow! Wat gaat dat snel, als het in dit tempo doorgaat dan is over 1000 jaar de ijskap op Groenland gesmolten.
   Wat!? zo snel? Over 1000 jaar al?
   Er zijn wel degelijk signalen van opwarming in de noordelijke poolstreek, maar ze zijn zeer verwarrend. Bijvoorbeeld: Groenland smelt langs de randen, maar de ijskap als totaal groeit juist en de temperatuur daalt er. Op de Zuidpool wordt het kouder, maar op een klein deel ervan juist weer niet. Dit is geen verwarring zaaien, dit is verwarring rapporteren. Er is geen normaal mens die chocola kan maken van deze brij van gegevens en iemand die zich nu zorgen maakt over een probleem dat over 1000 jaar optreedt is niet goed bij zijn hoofd.

   8 – We moeten een betere wereld aan onze kinderen achterlaten
   Van harte mee eens, maar dat lukt niet door geld verspillen aan milieuonzin, het eindeloos emmeren over klimaatverandering. Anders gezegd: kunnen we die miljarden die we nu besteden aan de klimaatverandering niet beter gebruiken om in Bangla Desh de dijken op te hogen, en in Pakistan huizen te bouwen die beter bestand zijn tegen aardbevingen? Als we de problemen die ons nu bedreigen niet eens aanpakken waarom gaan we dan wel een vaag probleem in de toekomst aanpakken? Hebben we geld over?

   9 – Het milieu wordt steeds viezer
   Dit is een borrelpraatje. Natuurlijk zijn er op aarde nog plekken die viezer worden, de dominerende trend is echter dat het schoner wordt. In de rijke, maar ook in de arme wereld. Het schoonmaken van het milieu is een doorgeslagen geloof geworden: vroeger was het water te vies voor vissen, nu is het te schoon voor vissen.

   Analyse apparatuur wordt steeds beter en als gevolg daarvan kunnen we steeds kleinere hoeveelheden van bepaalde chemische stoffen terugvinden. Dat is wetenschappelijk heel interessant, maar gezonder worden we daar niet van, want in dergelijke piepkleine hoeveelheden zijn stoffen niet gevaarlijk. Die moet je niet schoon willen maken, daar moet je je schouders voor ophalen (de gevaren van bijvoorbeeld dioxine en plutonium worden enorm overschat).

   10 – De PLANEET is in gevaar
   Zure regen, grondstoffen tekorten, dioxine, asbest, klimaatverandering, het gat in de ozonlaag, de afgelopen decennia zijn we aan de lopende band doodsbang gemaakt voor allerlei problemen die iedere keer de planeet bedreigden. Nooit was het een lokaal probleem, maar altijd wereldomspannend, nooit was het beheersbaar, altijd was het eigenlijk al te laat om er iets aan te doen. En de ene angstgolf was nog niet weggeëbd of de volgende diende zich aan. De verantwoordelijken: Milieudefensie, Greenpeace, Natuur & Milieu, Wereld NatuurFonds en nog zo wat clubs. Terugkijkend kun je maar één ding concluderen: ze hadden het steeds mis. De planeet is niet in gevaar, en ook nooit geweest. Advies: zeg Uw lidmaatschap van die clubs op.

   11 – We moeten in harmonie met de natuur leven
   Dit hoor je vooral van mensen die in de stad wonen, mensen op het platteland weten dat de natuur behoorlijk vervelend kan zijn en dat in harmonie leven met ratten, insecten, onkruid, overstromingen, wilde dieren, vogelvraat, uitdrogingen, en ziektes verdraaid moeilijk kan zijn.
   Volkeren die in harmonie met de natuur leven, hebben doorgaans een levensverwachting die veel lager is dan die van ons en dat illustreert dat hun ‘natuurlijke’ gezondheidszorg het echt aflegt tegen die van ons. Niets om naar terug te verlangen dus.

   12 – Er bestaat wereldwijd consensus over de klimaatverandering
   Binnen Ajax bestaat ongetwijfeld consensus dat Ajax de beste club aller tijden is, maar in de rest van de wereld denkt men daar anders over. Een Feijenoordsupporter zal er bij Ajax ras uitgewerkt worden.

   Bij het Intergovernmental Panel on Climate Change (IPCC) is iets vergelijkbaars aan de hand. Hier onderzoekt men voor veel geld of de klimaatverandering werkelijk plaatsvindt. Je kansen op subsidie worden niet groter als je roept: we zijn het onderling niet eens. Dus je zorgt er voor dat je het onderling wel eens wordt, door de Feijenoordsupporters naar buiten te werken. Het zijn er inmiddels heel wat.

   Er is dus geen consensus, en als die er wel zou zijn zou dat nog niet veel zeggen: over de waarheid beslis je niet met meerderheid van stemmen.

   13 – De Amazone als de longen van de aarde
   Bomen produceren zuurstof, maar consumeren die zuurstof ook weer. De netto bijdrage van de Amazone aan de wereldbehoefte aan zuurstof is verwaarloosbaar. Als de Amazone in zijn geheel omgekapt zou worden zou niemand daardoor ademhalingsmoeilijkheden krijgen. Het belang van het regenwoud wordt sowieso overdreven: bijvoorbeeld als bron voor een uniek nieuw geneesmiddel tegen kanker. Waarschijnlijk lukt het vinden van zo’n geneesmiddel sneller door achter de computer te gaan zitten en iets te ontwerpen. Moet de Amazone dan maar omgehakt worden? Geen idee, laat de Brazilianen daar maar over beslissen, het is hun bos. Voor de CO2 hoef je van de A,mazopne ook niets te verwachten: jonge bomen nemens weliswaar cO2 op, maar oude bomen en dode bomen produceren juist CO2.

   14 – Van bestrijdingsmiddelen krijg je kanker
   Onzin. Wie wel of niet kanker krijgt wordt bepaald in de loterij, en als je maar lang genoeg leeft krijgen we allemaal kanker. Behalve niet meer roken is het uiterst armzalig wat je daar aan kunt doen: het milieu of de levensstijl hebben maar een zeer beperkte invloed, om het over bestrijdingsmiddelen maar helemaal niet te hebben. Die hebben juist ontelbaar mensenlevens gered.

   15 – Ecosystemen kunnen deze snelle verandering niet aan
   Ecosystemen worden nogal eens afgeschilderd als een oud vrouwtje dat geholpen moet worden met oversteken. In werkelijkheid zijn ecosystemen zeer sterk en veerkrachtig. Toch worden ze vaak verstoord, soms door de mens, vaak door de natuur zelf. Sommige ecosystemen leggen bij klimaatverandering het loodje, andere varen er wel bij. Deze opmerking zegt dus eigenlijk niets. Zo is de verwachting dat de verwarming van het noordpoolgebied behalve het verdwijnen van een aantal ecosystemen ook een forse toename van de biodiversiteit tot gevolg kan hebben. Stabiliteit in de natuur bestaat niet.

   16 – Tsjernobyl was een enorme ramp!
   Bij de ontploffing van de kerncentrale in Tsjernobyl (1986) zijn ongeveer 50 mensen om het leven gekomen: 30 door straling en de rest door andere ongelukken. Speculaties over tienduizenden of zelfs honderdduizenden extra stralingsdoden zijn niet serieus te nemen. Er is juist reden om te denken dat de straling uit de kerncentrale positief op de gezondheid van de mensen werkt. Maar de wezenloze paniek die gepaard ging met Tsjernobyl heeft wel slachtoffers geëist, bijvoorbeeld in de vorm van onnodige abortussen, zelfmoorden, psychiatrische problemen zoals angststoornissen en drankmisbruik Maar als dit het ergste ongeluk was wat er met een kerncentrale kan plaatsvinden, dan is er alle reden om door te gaan met kernenergie.

   17 – Er sterven steeds meer diersoorten uit
   De natuur is voortdurend in beweging: diersoorten komen en diersoorten gaan. 99% van alle ‘extincties’ vond plaats voordat de mens op aarde kwam. Het is uiterst moeilijk vast te stellen of een dier echt is uitgestorven. En: waarom lukt het toch niet om de bisamrat uit te roeien (al was het maar in Nederland).
   Bij het gros van de diersoorten die uitsterven betreft het overigens insecten. Is dat erg?

   Maar ook al zullen er altijd diersoorten uitsterven, de gedachte dat dat steeds sneller gaat wordt te makkelijk geuit: juist de rijke westerse wereld doet allerlei moeite om dieren te beschermen. Eerdere generaties hadden daar geen tijd of geld voor.

   18 – De woestijn rukt op
   Het wetenschappelijke tijdschrift The Journal of the Arid Environment (Tijdschrift over droge milieus) wijdde in november 2005 een heel thema nummer aan het vergroenen van de Sahel. Deze kurkdroge woestijnachtige streek die de gehele breedte van Afrika beslaat, ontvangt veel meer regen dan vroeger. De woestijn is juist op zn retour en hopelijk daarmee ook de hongersnoden. Maar strikt genomen: er gaat nu wel een uniek woestijnmilieu naar de knoppen. Is dat erg?

   19 – Luchtverontreiniging met fijn stof kost duizenden mensenlevens
   Dit is een hype, zoals in het tijdschrift Natuur Wetenschap en Techniek van januari 2006 werd getoond. Er bestaan geen fijn stof doden, het cijfer van duizenden doden is simpelweg een slag in de lucht. Het is het meest recente voorbeeld van hoe milieuhysterie onze portemonnee kan plunderen zonder een enkel positief gevolg. Allerlei bouwprojecten zijn stilgelegd vanwege de bestrijding van een fakeprobleem.

   20 – We hebben geen geld meer over voor het milieu
   Er wordt juist enorm veel geld uitgegeven aan het milieu en heel vaak zinloos. Als er dioxine-kippen uit de schappen van de supermarkt worden gehaald dan kost dat miljoenen die geen enkel extra mensenleven redden. In de gezondheidszorg komen ze juist geld tekort. Er zijn nog veel meer van dit soort voorbeelden. Lees het Groenboek van de Groene Rekenkamer (www.groenerekenkamer.nl), of dit verhaal: http://www.richel.org/theodoc/get_article.php3?id=36370

   21 – De technologie van windmolens is nog in ontwikkeling
   We zitten met windmolens al lang aan de maximale hoeveelheid energie die er uit de wind te halen is. Er zullen op ander gebied nog wel wat verbeteringen komen, maar die zullen geen extra opbrengsten tot gevolg hebben. Misschien wordt windenergie aantrekkelijker als de olie op is, het is beter om daar maar op te wachten. Er is helemaal geen energieprobleem, er is energie zat, en als de overheid zich uit deze markt terug zou trekken zou er een stortvloed aan goedkope energie op de markt komen. Zelfs olie is er nog in ruime mate, recent is bij Brazilie weer een enorm veld ontdekt.

   22 – De zeespiegel stijgt onrustbarend
   Duizenden jaren terug kon je wandelen van Nederland naar Engeland, maar reeds 10.000 jaar voor de ontdekking van het broeikaseffect begon de zeespiegel al te stijgen, en doet dat ook nog vandaag de dag. Maar er is geen enkel bewijs dat die stijging sneller gaat als gevolg van de klimaatverandering.
   Ja maar Bangla Desh dan en de eilanden in de Stille Oceaan?
   Bangla Desh wordt nu al regelmatig overstroomd, maar dat komt niet door de klimaatverandering maar doordat corruptie het bouwen van goede dijken in de weg staat. In de eilanden in de Stille Oceaan is helemaal niets aan de hand. Bangmakerij is het.

   23 – Het afvalprobleem van kernenergie is niet opgelost
   Het afvalprobleem van kernenergie is al lang opgelost en wel op twee manieren: ten eerste is de kans dat iemand over een kwart miljoen jaar in aanraking komt met stralende restanten van dat afval uiterst gering. Het is niet realistisch om je daar zorgen over te maken. Dat is niet duurzaam, dat is dekadent.
   Maar als het dan toch gebeurt is die persoon waarschijnlijk juist blij: steeds duidelijker wordt dat straling bij lange na niet zo gevaarlijk is als velen vrezen, maar juist de gezondheid bevordert.

   24 – We laten ons leiden door het voorzorgsprincipe
   Het voorzorgsprincipe zegt dat je iets niet doet als je niet zeker weet of er misschien problemen van kunnen komen. Dat kun je heel absurd voorstellen: omdat U niet zeker weet dat U niet
   dood gereden wordt gaat U dus niet meer naar uw werk. Dat kan natuurlijk niet, maar het overheidsbeleid is doortrokken van een verlammende angst om wat dan ook te doen dat enige risico in zich draagt. Maar (verstandig) risicos nemen is een onderdeel van vooruitgang, en het voorzorgsprincipe is eigenlijk een totale rem op de vooruitgang. Angst is een slechte raadgever. Het voorzorgsprincipe moet afgeschaft worden.

   25 – Skeptici zijn pionnen van de olie-industrie
   Er zijn voorbeelden van olieindustrieën die actiegroepen sponsoren en zo hopen dat er in de media ook eens wat andere geluiden klinken. Het is eigenlijk een welkome aanvulling/correctie op de enideloze golf van bangmakerij die met behuklp van belastinggeld over ons wordt uitgestort. De overheid is een politiek instrument en overheidsgeld krijg je alleen maar als je een verhaal naar buiten brengt dat politiek goed ligt: bangmakerij dus.

   De Nederlandse milieuorganisaties zijn overigens zeer wel bij kas. Milieudefensie, Natuur en Milieu en het Wereld Natuur Fonds, Greenpeace, ze kunnen zich zelfs televisiespots permitteren. Dat zou de Groene Rekenkamer ook wel willen, maar het Nederlandse bedrijfsleven durft nauwelijks meer de beurs te trekken uit angst voor de miulieubeweging.

   Bovenstaand werd door Theo Richel ontwikkeld voor de Groene Rekenkamer.

8. Fran zegt:
   May 15th, 2009 at 20:02

   Ik weet niet of u gelijk heeft, beste Theo, maar ik hoop uiteraard van harte van wel. Een optimistische toekomstvisie is een welkome afwisseling tussen al het doemnieuws.
   Wat jammer dat ik helemaal niet verstandig genoeg ben om uit te zoeken wie nu gelijk heeft. Ik vrees dat ik dus genoodzaakt zal zijn om te hopen dat u het bij het rechte eind heeft, maar intussen toch zal moeten blijven proberen ‘het goede’ te doen, al houdt dat in dat ik de ene dag spaarlampen koop (omwille van de energiebesparing) en ze de dag erop weer uit draai (omdat ze kankerverwekkend heten te zijn)…
   Wat kan informatie toch verwarrend zijn…